Przebywanie na słońcu poprawia nastrój, pozwala nabrać pięknej opalenizny i podnosi poziom witaminy D. Jednak należy pamiętać, że nadmierna ekspozycja skóry na promieniowanie UV może przynieść wiele szkód. Warto więc wiedzieć jak skutecznie obronić się przed jego negatywnymi skutkami, jednocześnie czerpiąc przyjemność ze słonecznych dni.

Wyróżnia się trzy zakresy promieniowania UV:

UVA promieniowanie o najdłuższej fali, które przenika do skóry właściwej, przez co powoduje szybsze starzenie się skóry;

UVB promieniowanie o krótszej fali, pobudzające syntezę melaniny i produkcję witaminy D, niestety wywołuje reakcje zapalne (oparzenia słoneczne),

UVC o najkrótszej fali, które jest pochłaniane w warstwie ozonowej.

Promienie słoneczne są konieczne do życia. Mocno wpływają na poprawę samopoczucia, podwyższenie wydolności psychicznej i fizycznej, zwiększają ilość tlenu w tkankach, wprowadzają organizm w stan relaksu (przez co często zasypiamy na słońcu) oraz aktywują syntezę witaminy D3 (u dzieci zapobiega przed krzywicą, u osób starszych przed osteoporozą).

Jedak ze słońca należy korzystać mądrze i z umiarem. Nadmierna ekspozycja skóry na promieniowanie UV może skutkować powstawaniem rumieni (oparzeń), uszkodzeniem wzroku, może wywoływać udar słoneczny, działać alergicznie, być przyczyną nowotworu skóry, czy powodować zmarszczki.

Zewnętrzna ochrona skóry przed promieniami słonecznymi

Zewnętrzną ochronę skóry przed promieniowaniem UV zapewniają produkty kosmetyczne, które zawierają filtry fizyczne, chemiczne oraz związki wychwytujące wolne rodniki. Najczęściej spotykanym wskaźnikiem ochrony przeciwsłonecznej jest SPF (ang. Sun Protection Factor), który dotyczy przede wszystkim działania ochronnego przed promieniowaniem UVB. Warto zwracać uwagę, by kosmetyki ochronne zawierały również oznaczenie PPD (ang. Persistant Pigmentation Darkening) oraz IDP (ang. Immediate Pigmentation Darkening). Określają one zdolność produktu do ochrony przed promieniowaniem UVA (im wyższa wartość współczynnika, tym lepsza ochrona).

Filtry fizyczne

Filtry fizyczne, nazywane również lustrzanymi, zapewniają ochronę przed promieniami UVB i działają na zasadzie odbijania promieniowania z całego spektrum długości fali. Są to przede wszystkim substancje pochodzenia mineralnego. Nie wykazują zdolności wnikania wgłąb naskórka, a jedynie tworzą film na powierzchni, który jest barierą dla promieni UV.

 

Filtry chemiczne

Filtry chemiczne dzieli się na filtry o wąskim spektrum działania (ochrona przed UVB), o średnio-szerokim spektrum działania (ochrona przed UVA), oraz o szerokim spektrum działania (ochrona przed UVA i UVB). Najczęściej spotykane są filtry o wąskim spektrum działania. Filtry chroniące przed UVA bardzo szybko tracą swoją efektywność po nałożeniu na skórę. Do filtrów chroniących przed promieniowaniem UVB należą między innymi: pochodne kwasu p-aminobenzoesowego i kwasu salicylowego, estry kwasu cynamonowego, kwas fenylobenzoimidazolosulfonowy oraz oktokrylen. Szerokie spektrum działania mają natomiast: benzofenony, fenylobenzotriazole, pochodne dibenzoilometanu, metylowa pochodna benzylidenokamfory, fenylobenzimidazol.

Filtry naturalne

Oprócz filtrów fizycznych i chemicznych, można spotkać kosmetyki z filtrami naturalnymi, do których należą:

- kit pszczeli, który posiada związki zdolne do pochłaniania promieni UVB jak i UVA (np. kwasy kofeinowy, komarowy, ferulinowy, benzoesowy),

- pochodne antracenu zawarte w wyciągu z aloesu lub orzecha, zapewniają one jednak niską ochornę przed promieniowaniem UV za to są stosowane w kosmetykach utrwalających opaleniznę.

 

Warto pamiętać, że stosowanie olejków jako preparatów chroniących przed promieniowaniem UV, mimo, że jest bardzo popularne, jest nieskuteczne. Oliwa z oliwek, olej kokosowy, czy wazelina mają bardzo niskie współczynniki absorpcji promieni UV, więc posmarowanie skóry olejkiem może spowodować częściowe odbicie promieniowania. W preparatach kosmetycznych występują one wraz z filtrami UV. Powinny również znajdować się w preparatach do stosowania po opalaniu ze względu na właściwości nawilżające.

Podsumowując, aby skutecznie ochronić się przed szkodliwym promieniowaniem UV należy przestrzegać kilku prostych zasad, o których często zapominamy:

- preparaty należy stosować obficie (ok. 30 ml co 2 godziny, oraz każdorazowo po kąpieli),

- olejki aplikować na skórę ok. 20 minut przed ekspozycją na słońce,

- należy unikać opalania w godzinach najsilniejszego promieniowania UV

a przede wszystkim należy pamiętać, że nie ma kosmetyków chroniących w 100% przed promieniowaniem słonecznym. Zatem dla zachowania młodej skóry, bez przebarwień i zmarszczek powinniśmy unikać nadmiernego opalania i stosować odpowiednie zabezpieczenie skóry.